Шымкентте Startup Orda инкубациялық бағдарламасының Demo Day финалдық кезеңі өтіп, үздік стартап жобалар көпшілікке таныстырылды. Үш айға созылған білім беру, тәлімгерлік және өнімді әзірлеу кезеңінен кейін жас кәсіпкерлер өз идеяларын қорғай отырып, инвесторлар мен сарапшылар алдында кәсіби деңгейде жобаларын көрсетті.
Іс-шара барысында Шымкент HUB аймақтық менеджері Құрманғазы Мұратов бағдарламаның өңірдегі маңыздылығына тоқталды. Оның айтуынша, биылғы инкубацияға жалпы 82 жоба тіркеліп, олардың ішінен 20-ға жуық стартап жүйелі түрде жұмыс жүргізіп, финалға жолдама алған. Ол Startup Orda бағдарламасының стартаперлерге өнімді әзірлеу, нарықты зерттеу, бизнес үлгіні қалыптастыру, техникалық және коммерциялық бағыттағы жүйелі қолдау көрсетуге бағытталғанын атап өтті. Сонымен қатар әр стартапқа бекітілген 2 трекердің кәсіби көмегі, тәжірибелік сабақтар мен 3-4 офлайн воркшоптардың жас кәсіпкерлер үшін үлкен тәжірибе болғанын жеткізді. Аймақтық менеджер тәжірибелі мамандардың қатысуы да қатысушыларға зор мүмкіндік бергенін айтып отыр.
Айталық, жұмысын таныстыруға келген Орталық Азия инновациялық университетінің өкілі өз сөзінде Astana Hub ұйымдастырған бұл бағдарламаның жас мамандар мен жас кәсіпқойлар үшін тиімді алаң екенін атап өтті. Оның айтуынша, 2 ай көлемінде өткізілген сабақтар барысында стартап құрылысының негізгі принциптері: нарықты зерттеу, өнімнің қажеттілігін анықтау, мақсатты аудиторияны белгілеу, баға саясатын қалыптастыру және инвестиция тарту жолдары кеңінен түсіндірілген. Бағдарламаға 20-дан аса команда қатысып, студенттерден бастап тәжірибелі мамандарға дейін әртүрлі жастағы қатысушы өз жобаларын дамытуға мүмкіндік алған. Мәселен, оның Smart Walk жобасы ЦСА диагнозы бар балаларға арналған интерактивті электронды ходуноктың қолжетімді әрі тиімді технология боларына сенім мол. Оның айтуынша, Қазақстанда ресми мәлімет бойынша 19 мыңға жуық бала ЦСА-мен ауырады, ал ЦСА елдерінде бұл сан 50 мыңға дейін жетуі мүмкін деген болжам бар.
Осындай диагнозы бар балалардың негізгі мәселелері – оңалту орталықтарына барудың қиындығы, кезектің көптігі, қажетті жабдықтардың шектеулілігі және олардың стационарлы болуында. Қазіргі оңалту жұмыстарының көбінде балаларға арналған жүгіру жолақтары қолданылады, алайда оның кемшілігі көп. Бұл баланың қызығушылығын оятпайды, сондықтан әр жерге алып жүру мүмкін емес әрі бағасы өте жоғары. Сол себепті жаңа электронды интерактивті ходуноктың бағасы дәстүрлі құрылғылардан 10-20 есе төмен болмақ.
Іс-шарада Shymkent Hub директоры Тимур Козыкеев қатысушыларға жылы лебізін білдіріп, инкубациялық бағдарламаның қорытындысы туралы айтты. Ол 3 ай бұрын көптеген жобаның бастапқы деңгейде болғанын, ал қазір олардың нақты өнімге айналғанын жеткізді. Оның пікірінше, бүгінгі таныстырылым жас кәсіпкерлердің еңбегі мен табандылығының, сонымен бірге бағдарламаның тиімділігінің көрінісі. Директор жас стартаперлердің алғашқы қадамдары осындай алаңдарда басталатынын, олардың жобаларын қорғап, кәсіби ортада таныла бастауы өте маңызды екенін жеткізді. Қатысушылардың әрқайсысына берілетін кері байланыс пен кәсіби бағалаудың маңызы ерекше екеніне тоқталды.
Demo Day қорытындысы бойынша үздік жобалар арнайы іріктеліп, оларды алдағы уақытта инвесторларға таныстыру жоспарланып отыр. Бұл стартаптарға жаңа мүмкіндіктерге жол ашып, қаржылық қолдауға ие болуға үлкен серпін бермек.
Инкубациялық бағдарламалардың Demo Day финалы өткеннен кейін, жобалар өздерінің алға қойған мақсаттарына жетіп, маңызды тәжірибе жинақтады. Шымкентте ұйымдастырылған шара, жастардың кәсіпкерлік жолындағы алғашқы қадамдары үшін үлкен маңызға ие болды. Бұл бағдарламаға қатысушылар көптеген қажетті дағдыларды меңгеріп, өз жобаларын тәжірибелі мамандарға таныстырды. Қорғау кезінде, стартаптар олардың даму жолындағы қиындықтар мен жетістіктер туралы сөз қозғап, алдағы уақыттағы жоспарларымен бөлісті. Инвесторлар мен сарапшылар тарапынан берілген бағалар олардың әрі қарайғы дамуына зор ықпал етеді.
Бұндай инкубациялық бағдарламалар кәсіпкерлік экосистеманы дамытуда маңызды рөл атқарады. Олар жас кәсіпкерлерге ғана емес, сонымен қатар жалпы экономиканың дамуына да үлес қосады. Оған қоса, жас мамандар мен студенттердің бизнеске қызығушылығы артты, бұл өз кезегінде еңбек нарығына жаңа тұлғалардың келуін қамтамасыз етеді. Әсіресе, қазіргі әлемде инновациялық идеялар мен технологиялар үздіксіз дамып жатқанына назар аударсақ, бұл стартаптар ел экономикасына жаңа серпін бере алады.
Жалпы айтқанда, осындай бағдарламалар тек идеяларды ғана емес, жастардың сенімін, табандылығын да нығайтады. Олар стартап құрудың техникалық жағын түсініп, стратегиялық тұрғыдан дұрыс шешімдер қабылдауды үйренеді. Ал болашақта әр қатысушының жобасы үлкен нарықтарға шығып, еліміздің экономикасын жаңа деңгейге көтеруге мүмкіндік береді.
Сонымен қатар, инкубациялық бағдарламалардың маңызы тек кәсіпкерлердің жеке жетістіктерімен ғана шектелмейді. Мұндай жобалар қоғамдағы жалпы білім деңгейін көтеруге және әлеуметтік мәселелерді шешуге бағытталған стартаптардың көбеюіне септігін тигізеді. Мысалы, ЦСА диагнозы бар балаларға арналған жобалар сияқты әлеуметтік маңызы бар стартаптар, адамдардың өмір сапасын жақсартуға мүмкіндік береді. Бұл бағдарламалар арқылы жас кәсіпкерлер өз идеяларын тек коммерциялық мақсатта ғана емес, сонымен қатар қоғамға пайда әкелетін шешімдер ретінде жүзеге асыруға мүмкіндік алады.
